หากกลุ่มฮูตีรุกเข้าสู่นัจราน ญีซาน และอาซีร์ พวกเขาจะไม่ยอมคืนพื้นที่เหล่านั้น และประวัติศาสตร์ 90 ปีอธิบายได้ว่าทำไม

17-9-2026

   นี่คือส่วนหนึ่งของสงครามเยเมนที่แทบไม่มีใครในโลกตะวันตกกำลังติดตาม และอาจเป็นประเด็นที่อันตรายที่สุด หากสงครามระหว่างซาอุดีอาระเบียกับฝ่ายเยเมนของกลุ่มอันซาร์ อัลลอฮ์ (ฮูตี) ยังคงดำเนินต่อไป

  สามจังหวัดของซาอุดีอาระเบียที่อยู่ติดชายแดนเยเมน ได้แก่ นัจราน (Najran), ญีซาน (Jizan) และอาซีร์ (Asir) ถูกชาวเยเมนจำนวนมากมองว่าเป็นดินแดนที่ “เคยเป็นของเยเมนมาแต่ในอดีต” โดยซาอุดีอาระเบียเข้าครอบครองพื้นที่เหล่านี้หลังสงครามปี 1934 และมีการรับรองสถานะอย่างเป็นทางการผ่านสนธิสัญญาที่ฝ่ายเยเมนมองว่าเป็นข้อตกลงที่ลงนามภายใต้แรงกดดัน

   ลองพิจารณาเรื่องนี้จากมุมมองของ ความเป็นจริงเชิงยุทธศาสตร์ (strategic realism)

   หากกองกำลังอันซาร์ อัลลอฮ์หรือฮูตีรุกเข้าสู่สามจังหวัดดังกล่าว พวกเขาจะไม่ถอนกำลังออก แม้ว่าซาอุดีอาระเบียจะเสนอถอนตัวออกจากเยเมนทั้งหมดและยอมรับข้อเรียกร้องในปัจจุบันทุกประการก็ตาม เหตุผลอยู่บนพื้นฐานของความเป็นจริงเชิงยุทธศาสตร์และทฤษฎีเกม

   การยึดดินแดนดังกล่าวแล้วส่งคืน จะถูกมองว่าเป็น “ความอับอาย” ทางวัฒนธรรมที่คนเยเมนในรุ่นต่อ ๆ ไปต้องแบกรับ

  ฝ่ายเยเมนอาจโต้แย้งว่าขณะนี้พวกเขามีเหตุผลทางกฎหมายที่จะอ้างสิทธิ์ในพื้นที่ดังกล่าว โดยกล่าวหาว่าซาอุดีอาระเบียเป็นฝ่ายละเมิดสนธิสัญญา ฏออิฟ (Taif Treaty) ปี 1934 ก่อน ผ่านการแทรกแซงกิจการภายในเยเมนเป็นเวลาหลายทศวรรษและการทำสงครามยาวนานนับสิบปี ซึ่งตามการตีความของเยเมน อาจทำให้การยกดินแดนดังกล่าวเป็นโมฆะและทำให้ข้อเรียกร้องเดิมกลับมามีผลอีกครั้ง

   สิ่งนี้ทำให้ภาพรวมของสงครามเปลี่ยนไปโดยสิ้นเชิง เพราะสงครามจะไม่ได้เกี่ยวข้องเพียงแค่การเปิดท่าเรือของเยเมนอีกต่อไป แต่จะกลายเป็นเรื่องของ การวาดเส้นพรมแดนใหม่ ซึ่งถูกกำหนดขึ้นจากการใช้กำลังในปี 1934

   ข้อเรียกร้องให้เปิดท่าเรือ โฮไดดาห์ (Hodeidah) อีกครั้งสามารถนำมาเจรจากันที่โต๊ะเจรจาได้ แต่ข้อเรียกร้องให้คืนพื้นที่สามจังหวัดนั้นแตกต่างออกไป เพราะผู้ปกครองซาอุดีอาระเบียคนใดก็ตามไม่สามารถยกดินแดนที่ถือเป็นอธิปไตยของประเทศให้ผู้อื่นแล้วคาดว่าจะรักษาความชอบธรรมทางการเมืองไว้ได้

   ขณะเดียวกัน ผู้บัญชาการฝ่ายเยเมนที่สามารถยึดพื้นที่เหล่านั้นได้ก็อาจไม่สามารถส่งคืนได้โดยไม่ถูกมองว่าเป็น “ความเสื่อมเสียหรือความอับอายทางวัฒนธรรม”

   ดังนั้น ทั้งสองฝ่ายอาจถูกตรึงให้อยู่ในจุดยืนที่ ไม่มีฝ่ายใดสามารถถอยกลับได้ง่าย ๆ

ที่มา https://x.com/aj_geo_analysis/status/2100176347616489616