แผลเป็นระยะยาวจากสงคราม
แผลเป็นระยะยาวจากสงครามจะหลอกหลอนเราไปอีกหลายสิบปี
22-6-2026
นักเศรษฐศาสตร์ มูฮัมหมัด เอล-เอเรียน เพิ่งวิเคราะห์อย่างละเอียดว่าความเสียหายทางเศรษฐกิจจากสงครามอิหร่านครั้งนี้จะอยู่ยาวนานกว่าการรบมาก เขาชี้ให้เห็นชัดเจนว่าความขัดแย้งที่ถูกขายว่า “รวดเร็วและเด็ดขาด” กลับกลายเป็นการปล่อยแรงกระแทกเงินเฟ้อ การแตกหักของห่วงโซ่อุปทาน และเร่งกระแสออกจากโลกาภิวัตน์ ซึ่งจะลากรั้งการเติบโตทางเศรษฐกิจไปอีกหลายปี การวิเคราะห์จุดอ่อนและความได้เปรียบที่สหรัฐฯ กำลังสูญเสีย ทำให้เห็นชัดว่า “ยุคทองที่ง่ายดาย” ได้สิ้นสุดลงแล้ว
แรงกระแทกเงินเฟ้อที่ยังคงแผ่ขยาย
ราคาพลังงานพุ่งสูงทันที ส่งผลให้ต้นทุนน้ำมันเบนซิน ดีเซล และค่าขนส่งทุกไมล์ของอาหารและสินค้าไปยังชั้นวางในซูเปอร์มาร์เก็ตเพิ่มขึ้น
ต้นทุนที่สูงขึ้นนี้จะแผ่กระจายไปทั่วทั้งเศรษฐกิจ และเริ่มทำลายความต้องการของผู้บริโภค เมื่อครอบครัวและธุรกิจลดการใช้จ่าย
หากจัดการไม่ดี กระบวนการนี้จะบังคับให้เศรษฐกิจต้องสละการเติบโตเพื่อควบคุมราคาที่สูงขึ้น
ระเบิดเวลาเรื่องปุ๋ยและห่วงโซ่อุปทาน
การปิดช่องแคบฮอร์มุซกระทบมากกว่าน้ำมัน เพราะการเกษตรสมัยใหม่ต้องพึ่งพาปุ๋ยที่ใช้พลังงานสูง
ราคาอาหารจะกระทบครัวเรือนหนักภายใน 6-9 เดือน แม้ตลาดพลังงานจะสงบลงแล้ว
ห่วงโซ่อุปทานที่สร้างขึ้นเพื่อความเร็วและราคาถูก กำลังเผชิญกับการหยุดชะงักถาวรและต้นทุนที่สูงขึ้นอย่างโครงสร้าง
พลังอำนาจของจุด choke point ที่ถูกใช้เป็นอาวุธ
อิหร่านได้แสดงให้โลกเห็นว่า การควบคุมช่องแคบแคบ ๆ เพียงแห่งเดียว สามารถให้อำนาจมหาศาลเหนือการค้าและราคาโลก
การค้นพบนี้เปลี่ยนวิธีคิดเชิงยุทธศาสตร์ เพราะจุด choke point ทางเศรษฐกิจสามารถสร้างความได้เปรียบโดยไม่ต้องใช้กำลังทหารแบบดั้งเดิม
ทะเลแดง และน่านน้ำใกล้ไต้หวัน ตอนนี้กลายเป็นจุดกดดันที่อันตรายยิ่งขึ้นที่โลกต้องเตรียมพร้อม
การเติบโตของ Geo-Economics
ประเทศต่าง ๆ เห็นแล้วว่า อากรภาษี การควบคุมห่วงโซ่อุปทาน และเครื่องมือทางการเงิน สามารถบรรลุเป้าหมายได้เร็วกว่าและต้นทุนทางการเมืองน้อยกว่าการส่งขีปนาวุธหรือทหาร
เมื่อสถานะเดิมถูกสั่นคลอน ระบบจะไม่เด้งกลับสู่สภาพเก่าที่สบายเหมือนยางยืด
มันจะปรับตัวไปสู่การจัดวางใหม่ที่มักทำให้ผู้เล่นหลักหลายรายแย่ลงกว่าก่อนเกิดความวุ่นวาย
ความจำเป็นของความยืดหยุ่น
ประสิทธิภาพเคยเป็นราชาแห่งกลยุทธ์องค์กร แต่สงครามครั้งนี้ทำให้จุดเสี่ยงเดียวไม่สามารถยอมรับได้อีกต่อไป
ธุรกิจจะสร้างโรงงานและเส้นทางซ้ำในหลายสถานที่ แม้จะทำให้ต้นทุนโดยรวมสูงขึ้น
แนวโน้มหลังโควิดนี้กำลังเร่งตัว และจะกำหนดรูปแบบเศรษฐกิจโลกในเฟสถัดไป
ตำแหน่งทางโลกของสหรัฐฯ กำลังเสื่อมถอย
สหรัฐฯ เคยได้รับประโยชน์พิเศษมานานจากการเป็นเจ้าของสกุลเงินสำรองของโลกและเป็นเจ้าภาพตลาดการเงินที่ลึกที่สุด
ประเทศอื่น ๆ ตอบโต้ด้วยการสร้าง “ท่อเล็ก ๆ” รอบระบบนั้น และลดการพึ่งพาโครงสร้างพื้นฐานที่ศูนย์กลางอยู่ที่สหรัฐฯ
ผลลัพธ์คือ deglobalization ที่ช้าลง ซึ่งทำให้สหรัฐฯ แย่ลงกว่าที่ควรจะเป็น
สรุป ความขัดแย้งอาจลดลง แต่ผลกระทบทางเศรษฐกิจระยะยาวจะรวมถึงต้นทุนพื้นฐานที่สูงขึ้นอย่างถาวร และเศรษฐกิจโลกที่แตกกระจายมากขึ้น
ระบบโลกที่เคยให้การเติบโตอย่างง่ายดายและความได้เปรียบพิเศษของอเมริกากำลังถูกแทนที่ด้วยระบบที่ช้ากว่า เสี่ยงกว่า และแพงกว่าสำหรับทุกฝ่าย
https://x.com/Mark4XX/status/2068690653060407594